Leefbaar Delft....voor Delftenaren....door Delftenaren


home

fractie

100-punten

archief

foto's

links


a of A : groter/kleiner lettertype druk Ctrl toets in en draai aan het muiswieltje.

Ondoorzichtige financiering Marokkaanse verenigingsgebouw met moskee


Bouwplaats aan de Vulcanusweg van de Al-Ansaar Moskee en onderkomen Marokkaans Islamitische Vereniging. College leent €500.000 voor 'aanbouw' Marokkaanse Moskee

Datum: 26 april 2007

Gemeente Nota: SVN-lening voor de bouw van het Marokkaans sociaal-cultureel centrum

Hierbij bieden wij u aan, de nota "SVN-lening tbv de bouw Marokkaans sociaal-cultureel centrum"

Inhoud :
1. Inleiding
2. Wat voorafging
3. Beheer van het gebouw
4. Verzoek om een gemeentegarantie
4.1 Toetsing vanuit integratiebeleid
4.2 Financiële toets
4.3 Juridische toets
5. Conclusie

1. Inleiding

De Marokkaanse Islamitische Vereniging heeft begin 2007 een verzoek gedaan voor een gemeentegarantie ten bedrage van € 500.000,= Deze garantie is nodig om bij een bank een lening te verwerven voor de bouw van het sociaal-cultureel centrum. Dit centrum maakt deel uit van een totaalcomplex waartoe ook de moskee behoort. Functioneel bestaat er een duidelijke scheiding tussen moskee en sociaal-culturele ruimte (scheiding binnenkant, afzonderlijke toegang). Ook kadastraal wordt het gebouw eerdaags gesplitst, zodat er sprake is van 2 onroerend goed eigendommen, nl. een moskee en een sociaal-cultureel centrum.

2. Wat vooraf ging

Al enige tijd streeft de Marokkaanse gemeenschap in Delft naar een eigen gemeenschapsgebouw/moskee. Het project omvat een gebedsruimte (873 m2) en een sociaal-cultureel centrum (507m2). De gemeenschap heeft de afgelopen jaren behoorlijk wat werk verzet.. De Marokkaanse Islamitische Vereniging (MIV) en de sociaal-culturele vereniging (MSCV) hebben de handen in elkaar geslagen, middels een gezamenlijke bouwcommissie. Deze heeft zich primair beziggehouden met de fondsenwerving (collectes, schenkingen etc) en met succes.

In 2005 heeft de vereniging een stuk grond verworven van 1971 m2 aan de Vulcanusweg (Voorhof). Inmiddels is men zover met de voorbereidingen dat het eigenlijke werk kan beginnen. De geraamde bouwkosten voor het sociaal cultureel centrum bedragen € 666.706,=. Parallel aan de bouwvoorbereiding is de commissie in gesprek met de gemeente, teneinde het project in goede banen te leiden.

3. Beheer van het gebouw (formeel-juridisch)

Voor het beheer en de exploitatie van het pand heeft de Marokkaanse gemeenschap de stichting Al-Ansaar in het leven roepen. Deze stichting wordt eigenaar en exploitant van het pand.

Schematisch :


Vervolgens verhuurt Al-Ansaar de moskee aan de Islamitische vereniging (MIV) en de activiteitenruimte aan de sociaal-culturele vereniging (MSCV). Deze constructie is opgezet t.w.v. een functionele scheiding tussen religieuze en niet-religieuze aangelegenheden. Op grond van het beginsel scheiding kerk & staat, is het immers niet wenselijk dat een gemeente een financiële relatie onderhoudt met kerk of moskee. In het geval er tot een gemeentegarantie wordt besloten, moet ook formeel duidelijk zijn dat deze uitsluitend betrekking heeft op het sociaal-cultureel centrum. De initiatiefnemers hebben hiermee ingestemd en zijn tot de hierboven geschetste beheersvorm gekomen.

De omzetting van 'voormalige' MIV (vereniging) naar Al-Ansaar (stichting) is per 26 januari 2007 middels een besluit van de rechter een feit. Deze rechterlijke interventie was nodig omdat er met de omzetting van 'vereniging' naar 'stichting' een groot vermogen is gemoeid.

Belangrijk : Op het moment van de aanvraag (11-01-2007) bestond de stichting 'Al-Ansaar' nog niet formeel. Formeel is de aanvraag afkomstig van de Marokkaanse Islamitische Vereniging. Aangezien genoemde stichting inmiddels wel een feit is, beschouwen we in het vervolg de stichting 'Al-Ansaar' als de aanvrager. Dit is conform de juridische paragraaf in de aanvraag.

Later dit jaar zal overigens weer een 'nieuwe' islamitische vereniging MIV worden opgericht, die zich met de religieuze aangelegenheden bezig zal houden. Daarmee is de gewenste structuur, als in het schema, gerealiseerd.

4. Verzoek om een gemeentegarantie

Weliswaar is de Marokkaanse gemeenschap voortvarend in de werving van fondsen, toch kan ze niet geheel op eigen kracht de bouw realiseren. Stichting 'Al-Ansaar' vraagt geen subsidie, wel om een gemeentegarantie van € 500.000,= Deze garantie is bedoeld voor het sociaal-cultureel gedeelte. De aanvraag is voorzien van diverse bijlagen waarin de stichting informatie verstrekt over het project, de bouwkundige voorbereiding, de rechtsvorm en een financiële toelichting.

Niet onbelangrijk detail is dat de bouw vergezeld gaat van een cultuurproject, waarin de buurtbewoners betrokken zijn. Van meet af aan dienen we te waken voor een goede verstandhouding met de omwonenden (die uiteraard niet allemaal Marokkaans of islamitisch zijn) De voortekenen voor dit project zijn in ieder geval positief.

4.1 Toetsing vanuit het integratiebeleid :

De Marokkaanse Sociaal Culturele Vereniging Delft (MSCV) is de zelforganisatie voor de Marokkaanse gemeenschap in Delft. De nota zelforganisaties (2003) is in deze leidend voor het beleid. Erkende zelforganisaties hebben conform de nota recht op een bescheiden huisvestings-faciliteit (± 35m2). De Marokkaanse vereniging huist momenteel in de Koornmarkt 48f. Een huisvesting in een wijkcentrum is hier niet aan de orde. De ambities van de vereniging zijn immers een stuk groter dan de ± 35m2 die ze min of meer van gemeentewege toebedeeld zouden krijgen. Leidraad is in deze dat de gemeente in bescheiden mate tussenkomt gua huisvesting, in de lijn van de nota. Dat de Marokkaanse gemeenschap een veel grotere ruimte ambieert, is hun goed recht, maar voor het meerdere zijn zij zelf verantwoordelijk.

De situatie is vergelijkbaar met de Turkse vereniging, die eveneens een sociaal-culturele ruimte heeft gebouwd in aansluiting op de moskee. De gemeente heeft in deze casus een laagrentende SVN-lening1 verstrekt. Voorts subsidieert de gemeente middels de huisvestingskosten voor een bedrag van € 6.287,= De huisvestingskosten van de Turkse vereniging zijn natuurlijk vele malen groter, maar voor het meerdere is men zelf verantwoordelijk.

Voor de Marokkaanse vereniging kan een vergelijkbare constructie gekozen worden. Namelijk financieren middels een laagrentende lening, vervolgens een bescheiden huisvestingssubsidie aan de Marokkaans sociaal-culturele vereniging. 1 SVN= stimuleringsfonds volkshuisvesting Nederlandse gemeenten. SVN geeft impulsen aan leefbaarheid en stedelijke vernieuwing middels laagrentende leningen

4.2 Financiële toets :

De stichting 'Al-Ansaar' heeft verzocht om een gemeentegarantie teneinde bij een commerciële bank te kunnen lenen (rente 4 a 5%). Zonder gemeentegarantie stelt de bank geen lening van € 500.000,= beschikbaar, gezien het risico. Het risico valt inderdaad niet te ontkennen. Het betalen van de rente en de aflossing wordt, volgens de prognoses van 'Al-Ansaar', voor 90 % gefinancierd uit giften. Het is dan ook niet te voorspellen of het haalbaar is of niet.

Het vakteam TRM wijst erop dat het om een risicovolle lening gaat vanuit bancair oogpunt. Een laagrentende SVN-lening verlaagt het jaarlijks te betalen bedrag met ± € 4609,= (rente + aflossing), en is om bovenstaande reden dan ook aan te bevelen. In de jaren 2005 en 2006 bleek de stichting in staat om ca. € 166.000,= tbv. de bouw te genereren (naast de financiering van de moskee). Men voorziet ook voor de komende jaren bijzondere inkomsten tbv, de bouw te kunnen verwezenlijken. Of dit ook daadwerkelijk zal lukken, is niet objectief vast te stellen.

Derhalve kan het bemiddelend orgaan geen positief pro forma advies verstrekken. Niettemin kunnen we concluderen dat de fondsenwerving van de afgelopen jaren bewondering afdwingt. Criteria voor een SVN lening Net als in het geval van de Turkse vereniging is een SVN-lening zeer wel mogelijk. Belangrijkste reden is het rentevoordeel van al gauw 1,5 %, alsmede de zekerheid over dit rentepercentage gedurende de gehele aflossingsperiode. Het realiseren van een sociaal-cultureel centrum past volkomen binnen de criteria van SVN, in de zin dat het bijdraagt aan de leefbaarheid in de Delftse wijken. Toelichting :

4.3 Juridische toets :

Het beheer van het gebouw (zie par. 3) laat duidelijk zien dat de gemeentelijke steun uitsluitend ten goede komt van het sociaal-cultureel centrum. Op het moment van de aanvraag was er nog sprake van één onroerend goed. Inmiddels is het proces in werking gesteld om het gebouw te splitsen. De notaris zal op basis van de bouwtekeningen van de goedgekeurde bouwvergunning de eigendom splitsen en dmv van het opstellen van een eigendomsakte het aan de desbetreffende rechtspersoon toebedelen. Hierdoor is dan voldaan aan de voorwaarde eigendomsscheiding van kerk en staat.

De gemeente Delft kan hiermee het recht van eerster hypotheek afdwingen, op uitsluitend het sociaal-cultureel centrum, ter dekking van de lening. De eis tot splitsing wordt sowieso opgenomen als een ontbindende voorwaarde in het contract, mocht de gemeente overgaan tot het verstrekken van een SVN-lening. " van het Bouwfonds Nederlandse Gemeenten

5. Voorstel

Overeenkomstig de voorwaarden in de Verordening gemeentegaranties/geldleningen 2004 aan Stichting Al-Ansaar een SVN-lening verstrekken van € 500.000,= a 2,75% ter financiering van het sociaal-cultureel centrum; af te lossen over een periode van 20 jaar. Hierbij de ontbindende voorwaarde stellen dat gebedsruimte en sociaal-cultureel centrum formeel-juridisch gesplist worden en ter dekking van de lening het recht van eerste hypotheek afdwingen op uitsluitend het sociaal-cultureel centrum.


Bij de Kamer van Koophandel bleek dat de nieuwe stichting Al-Ansaar nog niet was ingeschreven. Gevolg hiervan is dat de bestuursleden hoofdelijk aansprakelijk zijn. Dat is een risicovolle onzorgvuldigheid van het college. Publiekelijk bestaat de stichting Al-Ansaar nog niet.

De vereniging doet de aanvraag maar tijdens deze aanvraag wordt de vereniging naar stichting omgezet. De controle van een buitenstaander op de financiële handelingen van een stichting is nauwelijks mogelijk. Een vereniging staat onder controle via de algemene ledenvergadering. Bij een stichting maakt het bestuur de dienst uit.

Het college heeft een adviescommissie ingesteld om de aanvraag voor een lening van de Marokkaans Islamitische Vereniging in goede banen te leiden. In dit rapport staat het advies om de vereniging om te vormen tot stichting.

Hiermee gaat het college volledig buiten haar mandaat om actief te adviseren hoe een aanvraag voor een omstreden lening het beste ingediend kan worden om transparantie zoveel mogelijk ongedaan te maken. In de kaderstellende nota 'Knopen in de Wijken' is nooit besloten dat er in de wijken nationalistische organisaties gehuisvest moeten worden. Laat staan dat die nationale verenigingen onder één dak gecombineerd met geloofshuizen gehuisvest moeten worden.

Het college had deze aanvraag ter goedkeuring aan de gemeenteraad moeten voorleggen omdat er geen beleid voor is vastgesteld. Bij de financiering van de aanbouw van het Turkse verenigingsgebouw aan de Sultan Ahmed moskee kon misschien nog van een uitzondering gesproken worden. Maar het zou me niet verbazen als nu ook de Afghanen, Irakezen en Irakezen ook om een lening komen vragen voor een wijkgebouw annex moskee. Voor we het weten staan er straks legio met door de gemeente meegefinancierde op nationalistische voet gestoelde moskeeën.

Deze versterking met het moederland tevens gecombineerd met de islam zal zeker de integratie als Nederlander geen goed doen. De Delftse PvdA investeert omzichtig in hun 'islamitische' stemmers voor de gemeenteraadsverkiezingen van 2010 en jaren daarna door het geven van financiële steun bij de bouwen en uitbreiden van moskeeën.

Webcolumn van raadslid Jan Peter de Wit

Archief:

College leent €500.000 voor 'aanbouw' Marokkaanse Moskee
vrijdag 30 maart 2007. Lees meer...